Turizmni rivojlantirishda yangi bosqich
17.11.2011

 O’zbekistonda turizm yuksalmoqda. Bugungi kunda bu narsa ochiq–oshkor holat bo’lib, buni hatto opponentlar ham inkor etolmaydilar deyish mumkin. Bu ijobiy jarayonning asosiy omilidan biri, fikrimizcha, nafaqat turistik sektorni barqaror rivojlantirish, balki uning sifatini oshirish va ushbu istiqbolli hamda noyob ijtimoiy–iqtisodiy sohani boshqarishdagi tub o’zgartirishlardir.

   Mamlakatimizda keyingi ikki yil ichida turizm rivojlanishini belgilaydigan eng muhim omillardan biri davlat bilan biznes o’rtasidagi hamkorlikni mustahkamlash bo’layotganligi bugungi kunda ravshan bo’lib qoldi. Buni mamlakatimiz turbiznesi vakillari ijobiy qabul qilganligi va qo’llab–quvvatlaganligi deklarativ emas, balki real voqelikka aylangan. Chunonchi, davlat va biznesning hamkorligini mustahkamlash maqsadida, O’zbekiston milliy turistik ma’muriyatining tashabbusiga ko’ra “50–guruh” (G–50), tashkil etilib, unga mamlakatning yetakchi turoperatorlari va ekspertlari kiritildi, shu tariqa, “O’zbekturizm” MK huzurida turistik faoliyatning turli jihatlari bo’yicha yeti komissiya yuzaga keldi. Komissiyalar ishi natijasida turizm to’g’risidagi qonun hujjatlarini takomillashtirish, mamlakatni turistik yo’nalish sifatida jahon bozoriga olib chiqish, milliy mehmonxona klassifikatsiyasini barpo etish bo’yicha takliflar ishlab chiqildi, shuningdek boshqa marketing tashabbuslari amalga oshirildi.

   Ular o’rtasida kirish turizmi kanalida turistik mavsumni kengaytirishga va mamlakatimizga chet ellik turistlarning qo’shimcha oqimlarini jalb etishga yo’naltirilgan “mega–info–turlar” dasturi bor.

   keyingi ikki yil ichida xalqaro turistik faoliyatda O’zbekistonning o’rni ancha o’sganligini qo’shimcha qilamiz. Eslatib o’tamiz, mamlakatimiz “O’zbekturizm” MK timsolida 1994 yildan boshlab BMT Jahon turistik Tashkiloti (UNWTO)ning a’zosi, 2004 yilda esa Samarqandda “Ipak yo’lidagi turizmni rivojlantirish” doirasida UNWTOning qo’llab–quvvatlash ofisi faoliyat yurityapti.

   Jahon hamjamiyati tomonida 2010 yilda Samarqandda ushbu tarixiy transcontinental magistralda turizmni rivojlantirish bo’yicha UNWTOning yangi Harakatlar rejasi qabul qilinganligi navbatdagi muhim bosqichga aylandi.

   UNWTOning ushbu noyob dasturida O’zbekistonning o’rni va imkoniyatlarini, turizmni rivojlantirishda davlatning katta manfaatdorligini, milliy turistik tashkilot va mamlakat turbiznesining faolligini hisobga olib, 2011 yilda Janubiy Koreyada o’tkazilgan UNWTO Bosh Assambleyasining 19–sessiyasida O’zbekiston raqobat asosida va yashirin ovoz berish yo’li bilan dunyodagi ushbu yetakchi turistik tashkilotning Ijroiya kengashiga saylandi.

   Ushbu holat shuni ko’rsatdiki, hozirgi turizmning eng muhim muammolari va da’vatlariga doir O’zbekistonning fikrini jahon turistik jamiyati eshitibgina qolmay, balki mamlakatga strategic qarorlar qabul qilishda ta’sir ko’rsatishga imkon beradi ham. Shuni qo’shimcha qilamiz, hozirgi vaqtda UNWTO bilan hamkorlikda statistic hisobot usullarini xalqaro talablar bilan uyg’unlashtirish va turistik sektorning  O’zbekiston iqtisodiyotiga amaldagi hissasini hisobga olish maqsadida Turizmdagi yordamchi hisobvaroq (TYH)ni mamlakatning milliy hisobvaroqlariga joriy etish bo’yicha faol ish olib borilyapti.

   Ushbu ish natijasida, shuningdek turistik bozorni faollashtirish va, yana qo’shimcha qilmoqchimiz, davlat–xususiy hamkorligini kuchaytirish natijasida 2011 yilning dastlabki olti oyi yakunlari bo’yicha, O’zbekiston davlat statistika qo’mitasining ma’lumotlariga qaraganda, mamlakat yalpi ichki mahsulotiga turistik sektorning hissasi ikki baravardan ko’proq o’sdi va 1,8%ni tashkil qildi.

   Yaqinda o’tkazilgan “Ipak yo’lidagi turizm–2011” deb nomlangan 17–Toshkent xalqaro turistik yarmarkasi (TXTY–2011) davlat va turbiznesning muvaffaqiyatli hamkorligi, shuningdek mamlakat turistik bozori ishtirokchilari faollashuvining yana bir misoliga aylandi. Joriy yilda eksponentlar, professional mehmonlar va noyabrdagi mega–info–tur ishtirokchilari sifatida TXTY–2011da dunyoning 36 mamlakatidan kelgan 550dan ziyod chet ellik turoperator va xorijiy OAVning 60dan ortiq vakili ishtirok etdi. Yarmarka ekspozitsiyasining 114ta stend tashkil qildi, ulardan 65tasi xorijiy va 25 tashkiliy strendlar bo’lib, shuningdek 24 stendda hunarmandlar va milliy hunarmand ustalar mahsuloti namoyon etildi. O’tgan yilgi yarmarkada 82 stend (63tasi xorijiy va 19tasi milliy stendlar) namoyish etilganligini eslatib o’tamiz.

   Chet ellik ishtirokchilarning TXTYga bo’lgan qiziqishi tushunarli ekanligini qayd etamiz – Toshkent xalqaro turistik yarmarkasi Jahon turistik tashkiloti – UNWTOning eng yirik yillik xalqaro tadbirlari ro’yxatiga kiradi, dunyodagi “Ipak yo’li” brendi ostida turistik mahsulotlarning keng doirasi taqdim etiladigan ozgina ko’rgazma turistik tadbirlaridan biridir.

   Biroq bunga eng muhim holat bo’lib faol va, eng asosiysi, pirovard natijaga yo’naltirilgan, turoperatorlar va turistik xizmatlarni yetkazuvchilarning TXTY–2011 ishida ishtirok etishi hisoblanadi.

   Bularning hammasini hisobga olib, 2012 yilda O’zbekistonga keladigan chet ellik mehmonlar sonini qariyb 30%ga oshirish va ko’rsatgichni 1,3 mln kishiga yetkazishni mo’ljallayotgan mamlakat milliy turistik ma’muriyatning prognozlariga qo’shilish mumkin.

Sergey Danilov, “O’zbekturizm” MK

huzuridagi turizmning me’yoriy–huquqiy

 bazasini takomillashtirish komissiyasining raisi